XP’yi daha hızlı açın, daha hızlı çalıştırın ve daha hızlı kapatın. Xp için ince ayarlar yaparak daha hızlı çalıştırın…

MSCONFIG ile XP Açılışını Düzenleyin

Windows, açılışta istenilen programları otomatik olarak çalıştırabilecek ÅŸekilde programlanmıştır. Bu yüzden “BaÅŸlangıç” menüsündeki programlar ve Kayıt Defteri’nde gizlenmiÅŸ kimi uygulamalar bilgisayarınızı her açışınızda Windows tarafından otomatik olarak çalıştırılır.

Sistemin kendi programları dışında sonradan yüklediğiniz kimi programlar, kendilerini çok önemli gördüklerinden veya başka karanlık sebeplerden dolayı, kısa yollarını bu klasörlere kopyalayarak siz fark etmeden çalıştırılırlar. Bu durum hem bilgisayarınızın açılış süresini uzatır, hem de istemediğiniz veya gereksiz programlar sistem belleğinizi kullandığından bilgisayarınızın genel performansı düşer.

Otomatik açılan programların bir listesini görmek için Windows’un yapılandırma programı “Msconfig” aracını kullanabilirsiniz.

Bu programı çalıştırmak için “BaÅŸlat” menüsündeki “Çalıştır” seçeneÄŸine tıklayın, metin alanına “msconfig” yazın ve [Enter]‘a basın. “BaÅŸlangıç” sekmesine geldiÄŸinizde otomatik yüklenen programları birarada göreceksiniz. “Komut” sütununda, çalıştırılan programın sabit disk üzerindeki yeri belirtilir. EÄŸer programın otomatik açılma iÅŸlevini kullanmıyorsanız, buradaki “Real Player”, “QuickTime” veya “Nero” gibi programların yanındaki onay iÅŸaretlerini kaldırarak baÅŸlangıç sürecini hızlandırabilirsiniz. Programı kapatıp bilgisayarınızı yeniden baÅŸlattıktan sonra, ilk açılışta ekrana gelecek olan penceredeki “Bu uyarıyı bir daha gösterme ve bu programı çalıştırma” seçeneÄŸini iÅŸaretleyerek uyarı ekranından kurtulun. Ä°ÅŸaretini kaldırdığınız program ya da programlar, bundan böyle Windows ile birlikte otomatik olarak baÅŸlamayacaklar.

DONANIM PROFİLİ: Açılışta zaman kazanın
Donanım sürücülerinizin yüklenmesi, açılış zamanınızı oldukça uzatabilir. Bu yüzden eÄŸer sadece ara sıra kullandığınız bir televizyon kartınız varsa, donanım profilleri oluÅŸturarak sürücülerinin her zaman açılış zamanınızdan çalmasını engelleyebilirsiniz. Bunun için ilk önce “Bilgisayarım” simgesine saÄŸ fare tuÅŸuyla tıklayıp “Özellikler” seçeneÄŸini iÅŸaretleyin, sonra da “Donanım” sekmesine gelerek “Donanım Profilleri” düğmesine basın. Geçerli profil iÅŸaretli iken “Kopyala” düğmesine basarak bunun bir kopyasını oluÅŸturun. Daha sonra bu profili, ne iÅŸe yaradığını size hatırlatabilecek ÅŸekilde isimlendirin. ÖrneÄŸin televizyon kartının sürücülerini devre dışı bırakmayı düşünüyorsanız, profil için “TV Yok” ismi son derece uygun olabilir.

Bundan sonra bilgisayarınızı kapatıp tekrar açın ve açmak istediÄŸiniz profil sorulduÄŸunda yeni yarattığınız profili seçin. Windows yeniden açıldıktan sonra “Bilgisayarım / Özellikler / Donanım / Aygıt Yöneticisi” yolunu takip edin. Ekrana gelecek olan pencerede, devre dışı bırakmak istediÄŸiniz donanıma saÄŸ tuÅŸla tıklayarak “Devre Dışı Bırak” seçeneÄŸini iÅŸaretleyin. Daha sonra pencereleri “Tamam” düğmelerine basarak kapatın ve bilgisayarınızı yeniden baÅŸlatın. Artık “TV Yok” profilini seçtiÄŸinizde, bilgisayarınız televizyon kartınızın sürücülerini yüklemek için uÄŸraÅŸmayacak ve siz de bu sayede önemli bir zaman kazanmış olacaksınız.

LAYOUT.INI: Açılış optimizasyonunu açın
Windows XP, açılış sürecinizi hızlandırmak için baÅŸlangıç dosyalarını ve baÅŸlangıçta açılan programları en uygun biçimde düzenler. Bunun için ilk baÅŸta kullanılan bu dosyaları sabit diskinizin üstünde açılış sırası ile ve olabilecek en az araları bırakarak sıralar ve bu düzeni “C:\WINDOWS \Prefetch\” klasörü içindeki LAYOUT.INI dosyasında saklar. Klasör içerisinde, baÅŸlangıçta açılan her program için “.pf” uzantılı bir dosya barındırılır ve Windows, her üç günde bir bu dosyaları kontrol ederek açılış programlarının yerlerini siz kendinize bir kahve almaya gittiÄŸinizde uygun hale getirir.

Zamanla “Prefetch” klasöründe bir yığın “.pf” uzantılı dosya birikir ve bu yüzden gün geçtikçe optimizasyon iÅŸlemi etkinliÄŸini yitirir. Bunu engellemenin en pratik yolu, belirli aralıklarla (örneÄŸin ayda bir) bu klasörün içeriÄŸini silerek Windows’a sistemi yeniden optimize etme ÅŸansı vermekten geçer.

Ä°ÅŸlemin geçerliliÄŸini sizin için test merkezimizde denedik. Yaptığımız ilk testte Pentium 4 2,8 GHz iÅŸlemcili, 512 MB RAM’e sahip ve Windows XP Professional yüklü bilgisayarımızda BIOS ekranından oturum açma penceresine kadar geçen 46 saniyenin “Prefetch” klasörü boÅŸaltıldıktan sonra 36 saniyeye düştüğünü gördük. Bu kayda deÄŸer iyileÅŸmeden sonra, yaptığımız ikinci testte ise 1GHz’lik Pentium Celeron iÅŸlemcili, 256 MB RAM ile donatılmış ve Windows XP Home Edition yüklü farklı bir test bilgisayarı kullandık. Burada elde ettiÄŸimiz sonuç ise diÄŸerindeki kadar baÅŸarılı olmadı: Test süresi 52 saniyeden sadece 50 saniyeye düştü.

YEREL AÄž: ADSL’e baÄŸlı sistemi hızlandırın
EÄŸer bilgisayarınız internete RASPPPOE sürücüleri ile doÄŸrudan baÄŸlanıyorsa ve siteminizde ayrıca bir aÄŸ baÄŸdaÅŸtırıcısı bulunuyorsa, bilgisayarınız açılışta tıkanmalar yaÅŸayabilir. Bu durumda bütün simgeleriniz yerli yerinde olduÄŸu halde iÅŸlem yapamazsınız. Bunun nedeni, Windows’un aÄŸ baÄŸdaÅŸtırıcısı için DHCP sunucusundan IP adresi almaya çalışmasıdır. DSL ağında böyle bir dağıtım söz konusu olmadığı ve IP adresleri servis saÄŸlayıcısı tarafından atandığı için, bu gecikme canınızı sıkacak kadar uzun sürebilir.

Gecikmeye neden olan arama iÅŸlemini engellemek için baÄŸdaÅŸtırıcının tüm protokollerle ve istemcilerle olan baÄŸlantısını kesmelisiniz. Bunun için “BaÅŸlat” menüsü içerisinden “Programlar” menüsüne, buradan da “Donatılar” menüsündeki “Ä°letiÅŸim” menüsüne gelerek “AÄŸ BaÄŸlantıları” simgesine tıklayın. Aynı menüye masaüstünüzdeki “AÄŸ BaÄŸlantılarım” simgesine saÄŸ tuÅŸla tıklayıp “Özellikler” satırını iÅŸaretleyerek de ulaÅŸabilirsiniz. Daha sonra, açılan penceredeki “Yerel AÄŸ BaÄŸlantısı” simgesine saÄŸ tuÅŸla tıklayıp “Özellikler” seçeneÄŸine gelin. BaÄŸlantının kullandığı bütün öğelerin önündeki onay iÅŸaretleri kaldırarak hepsini devre dışı bırakın.

Dikkat: Eğer ağ bağdaştırıcısını bir yerel ağa veya bir yönlendiriciye (router) bağlanmak için kullanıyorsanız, bu öneriyi uygulamanız bağlantınızın devre dışı kalmasına neden olacaktır.

İŞLETİM SİSTEMLERİ LİSTESİ: Daha hızlı açın

Windows XP’yi bilgisayarınıza eski Windows sürümünüzü kaldırmadan yüklediyseniz veya sabit diskinizde bir DOS baÅŸlangıç birimi bulunduruyorsanız, bilgisayarınız açılışta size hangi iÅŸletim sistemini açmak istediÄŸinizi soran baÅŸlangıç ekranı sunar. Bu ekran, standart olarak 30 saniye sonra ön tanımlı sistemi açmaya baÅŸlar. Bu süreyi kısaltarak açılışı hızlandırabilirsiniz. Hatta Windows XP DOS altından kurulduysa, burada iki kere aynı ifade yer alır. Bu durumda bu seçeneÄŸi tamamen kapatabilirsiniz.

Bunu yapabilmek için “Bilgisayarım / Özellikler” menüsünü açın. “GeliÅŸmiÅŸ” sekmesine gelin ve “BaÅŸlangıç ve Kurtarma” bölümündeki “Ayarlar” düğmesine tıklayın. Açılan pencerede iÅŸletim sistemleri listesinin gösterilme süresini ayarlayabilir, hatta dilerseniz yanındaki onay kutusunu boÅŸaltarak bu listeyi tamamen devre dışı bırakabilirsiniz

IDE TANIMLAMA: Otomatik tanımlamayı kapatın
Windows XP, standart olarak her açılışta bütün IDE kanallarını tarar ve bu kanallardaki birimleri tanımlamaya çalışır. Ancak bu durum, açılış süresinin bir hayli uzamasına yol açmaktadır. Bu yüzden sürekli yeni sabit diskler ve CD-ROM’lar takıp çıkaran bir kiÅŸi deÄŸilseniz, seçeneÄŸi devre dışı bırakmanız size açılışta ekstra süre kazandıracaktır. Tabii ki, bu seçeneÄŸi istediÄŸiniz zaman tekrar etkinleÅŸtirebilirsiniz.

Bunun için daha önce belirttiÄŸimiz ÅŸekilde “Aygıt Yöneticisi”‘ne gelerek “IDE ATA/ATAPI denetleyiciler” bölümünü bulun. Burada “Birincil IDE Kanalı” simgesine çift tıklayarak yeni bir diyalog penceresi açın ve “GeliÅŸmiÅŸ Ayarlar” sekmesine geçerek “Otomatik Algıla” biçiminde belirlenen tüm seçenekleri “Yok” seçeneÄŸi ile deÄŸiÅŸtirin. Bazı bölümler seçilemez durumda olabilir; çünkü bu bölümler zaten kullanımda olan IDE kanallarını temsil etmektedir. Aynı iÅŸlemi “Ä°kincil IDE Kanalı” için de aynen uygulayın.

XP Yükleri hafifletin
Windows’ta çalışan hizmetlerin hepsi, Windows’un çalışması için gerekli olan kendi hizmetleri deÄŸildir. Bunların bazıları bilgisayarınızın kaynaklarını neredeyse kurutan ve gereksiz sayılabilecek hizmetler olabilirler. Bu tür hizmetleri belirleyebilmek için ilk önce hangi hizmetlerin çalıştığını ve iÅŸlem gücünden ne kadar çaldıklarını öğrenin. Bunun için [Ctrl]+[Alt]+[Del] tuÅŸ kombinasyonu ile “Windows Görev Yöneticisi”ni açın ve “Ä°ÅŸlemler” sekmesine geçin.

Buradaki “CPU” kolonunda iÅŸlemlerin kullandıkları iÅŸlemci güçlerini görebilirsiniz. EÄŸer SVCHOST.EXE en yüksek CPU deÄŸerlerini veriyorsa (o an arka planda önemli bir iÅŸlem yapmadığınızı var sayarak) biraz şüphelenmeye baÅŸlayabilirsiniz. Bu uygulama DLL dosyalarını yüklemeye yarayan programdır ve hangi program tarafından çalıştırıldığı listede yer almaz.

Kaynağı görebilmek için Windows XP Professional’da bulunan “Tasklist” iÅŸlevini kullanabilirsiniz. Ama bunun için de o iÅŸlemin PID (Process Identifier, Ä°ÅŸlem Tanımlayıcı) numarasını bilmeniz gerekir. Ä°lk önce Windows Görev Yöneticisi’nde göreceÄŸiniz “Görünüm” menüsünü açarak “Sütun seç” seçeneÄŸine tıklayın ve buradan “PID (Ä°ÅŸlem Tanımlayıcı)” seçeneÄŸini etkinleÅŸtirin. Artık PID numaralarını görebilirsiniz. ŞüphelendiÄŸiniz iÅŸlemin PID numarasını aldıktan sonra “Çalıştır” komut penceresindeki ilgili metin alanına:

tasklist /svc

komutunu girin. EÄŸer bu ÅŸekilde pencere açılmıyorsa, bu durumda yine “Çalıştır” komut penceresindeki ilgili metin alanına “cmd” yazın ve komut istemini açın. Aynı komutu buraya girin ve Enter tuÅŸuna basın.

Önceden öğrendiÄŸiniz PID numarasını karşınızdaki listedekilerle karşılaÅŸtırarak hangi iÅŸlemin hangi hizmetlere ait olduÄŸunu buradan görebilirsiniz. Bu ÅŸekilde istemediÄŸiniz programları kaldırabilir, hizmetleri “Msconfig” uygulamasının “Hizmetler” sekmesinden devre dışı bırakabilirsiniz. Bu iÅŸlemleri yaparken de güvenliÄŸinizi garanti altına almak için, yeni bir profil oluÅŸturup denemelerinizi o profili kullanarak yapmanızı öneririz

SİSTEM HİZMETLERİ: Hangileri kapatılabilir
İnsanlarda olduğu gibi, Windows da biraz zayıflayarak size daha iyi bir performans sunabilir. Ancak yine insanlar gibi, Windows da zayıflama sürecini kendi kendine tamamlayamaz ve sizin yardımınıza ihtiyaç duyar. İlk hedefiniz, sürekli çalışan sistem hizmetleri olmalıdır. Çünkü bu hizmetlerin hepsi, her bilgisayarda işlevsel olmayabilir ve rahatlıkla kapatılabilir.

Ä°ÅŸe koyulmadan önce bütün ayarları güvenceye almak için ikincil bir donanım profili oluÅŸturmanızda büyük yarar var. Bu profilin nasıl oluÅŸturulacağını yazı dizimizin ilk bölümünde bulabilirsiniz. Profilinizi oluÅŸturduktan sonra “Msconfig” programını açın ve “Hizmetler” sekmesine gelin. Buradan, sisteminizde her hangi bir iÅŸleve sahip olmayan tüm hizmetleri kapatabilirsiniz. EÄŸer kapattığınız bir hizmet soruna yol açarsa, hizmeti yine buradan tekrar açabilirsiniz. EÄŸer sistem hiç açılmazsa, yedeklediÄŸiniz profili kullanarak eski sisteminize kolayca kavuÅŸma ÅŸansına da sahipsiniz.

Bilgisayar Tarayıcısı: Ağdaki bilgisayarların listesini hazırlar. Bir yerel ağa dahil değilseniz kapatabilirsiniz.

Dizin Oluşturma Hizmeti: Hizmet arama işlemini hızlandırmak için varolan dokümanların bir listesini hazırlar. Arama işlemine çok seyrek baş vuruyorsanız kapatabilirsiniz.

Evrak Dosyası: Sadece yerel ağlarda kullanılır ve kullanıcıların dosya değişimine olanak tanır. Ağınız yoksa ihtiyacınız da yoktur.

Hata Bildirim Hizmeti: Olay protokolündeki hataların ağdaki bilgisayarlara aktarılmasını sağlar. Ama isterseniz bu protokole kendiniz de bakabilirsiniz.

IPSEC Hizmetleri: Sadece belli bir sunucuyla güvenli bir bağlantı kurmak istediğinizde gerekir.

Kablosuz Sıfır Yapılandırma: Bu hizmet kablosuz ağlarda, ağ bağdaştırıcılarını ayarlar. Kablosuz ağınız yoksa kapatabilirsiniz.

NetMeeting Remote Desktop Sharing: Windows’un NetMeeting programı ile aÄŸdaki diÄŸer bilgisayarları yönetebilirsiniz. Ä°lginizi çekmediyse kapatabilirsiniz.

Sistem Olay Bildirimi: Bir ağdaki bilgisayarlar arasında, masaüstünüzde pencereler halinde çıkan iletileri taşır. Reklam firmaları tarafından kullanılır. Ağa bağlı olmayan bağımsız bilgisayarlarda kapatılmalıdır.

Sunucu: Bu hizmet dosya ve yazıcı paylaşımında gereklidir. Bir ağa dahil değilseniz hiç bir işlevi yoktur ve kapatılmalıdır.

TCP/IP-NetBIOS-Yardımcısı: Salt ağ hizmetidir. Yerel bir ağa bağlı olmayan bağımsız bilgisayarlarda devre dışı bırakılabilir.

Taşınabilir Ortam Seri Numarası Hizmeti: MP3 çalarlar gibi taşınabilir multimedya cihazlarının seri numaralarını toplar. Böyle bir aygıtınız yoksa kapatabilirsiniz.

Telnet: Bu hizmet telnet yoluyla bilgisayarınıza gelecek çağrıları cevaplandırmak için kullanılır. Standart olarak çalışmaz. Dilerseniz kapatabilirsiniz.

Uyarı Hizmeti: Bu hizmet, yöneticinin uyarılarını istemcilere taşır. Eğer yönetici olan sizseniz, hizmeti kapatabilirsiniz.

Uzaktan Kayıt Defteri: Ağdaki bir bilgisayarın Kayıt Defteri ayarlarına ulaşabilmeyi sağlar. Yerel ağ söz konusu değilse etkisizdir ve kapatılabilir.

Yükleme Hizmeti: Yine bir salt yerel ağ hizmeti. Kapatabilirsiniz.

Windows Saati: Yerel ağdaki bilgisayarların saatlerinin eşitlenmesini sağlar. Yerel ağın söz konusu olmadığı ortamlarda kapatılabilir

NTFS ÖN BELLEĞİ: Daha hızlı veri erişimi

Windows XP, NTFS dosya sistemi ile biçimlendirilmiş sabit disklerde veri erişimlerini ve erişim bilgilerini önbelleğine kaydeder. Bu durum, içinde çok sayıda dosya bulunan klasörlerde verilere ulaşım sürelerini bir hayli kısaltır. Sonuçta siz de aradığınıza çok daha kolay bir biçimde kavuşmuş olursunuz.

EÄŸer içinde elliden fazla dosya bulunan klasörlerle uÄŸraşıyorsanız, önbellek miktarını artırmanız, performansınızı da olumlu yönde artıracaktır. Bunun için “regedit.exe” programını açarak “HKEY_LOCAL_MACHINE\SYSTEM\ CurrentControlSet\Control\FileSystem” anahtarında “NtfsMftZoneReservation” adında yeni bir DWORD deÄŸeri oluÅŸturun ve veri deÄŸerini “2″ olarak deÄŸiÅŸtirin. Bu ÅŸekilde önbellek büyüklüğünü orijinal halinden daha yukarılara çekmiÅŸ olacaksınız ve veri eriÅŸim süreniz önemli oranda kısalacak

DONANIM: Hyper-Threading özelliğini etkinleştirin

EÄŸer hala Pentium 4 iÅŸlemci kullanıyorsanız, bu iÅŸlemcilerin bazılarının Hyper-Threading teknolojisi ile donatıldığını da biliyor olmalısınız. Bu teknoloji, Windows’un tek bir iÅŸlemciyi iki farklı iÅŸlemci olarak görmesi ve bir programın sayısız iÅŸleminin aynı zamanda yürütülmesi anlamına gelir. Çift iÅŸlemcili bir sistemin performansına sadece tek bir iÅŸlemci ile ulaÅŸmamızı nerdeyse mümkün hale getiren Hyper-Threading, aslında eski bir teknoloji. Intel, sunucular için geliÅŸtirdiÄŸi Xeon iÅŸlemcilerde Hyper-Threading’i zaten kullanıyordu. Pentium 4 3.06 GHz ise, bu teknolojinin masaüstü sistemlerde de kullanılmasını saÄŸladı.

Bu teknolojiden yararlanmak için sadece iÅŸlemcinin Hyper-Threading özelliÄŸi sunması yeterli deÄŸil. Öncelikle kullandığınız anakartın da iÅŸlemciye ayak uydurması gerekli. EÄŸer BIOS’unuz Hyper-Threading teknolojisini uygun ÅŸekilde destekliyorsa, bu yöntemle sisteminizde yüzde 20′ye varan performans artışları saÄŸlayabilirsiniz.

Windows XP, Service Pack 1′den itibaren Hyper-Threading teknolojisini destekler. EÄŸer SP1 veya SP2 güncelleÅŸtirmelerine ve Hyper-Threading teknolojisi ile donatılmış bir iÅŸlemciye sahipseniz, bu özelliÄŸi kullanmak için öncelikle BIOS’tan ilgili seçeneÄŸi etkinleÅŸtirmelisiniz. Bu seçenek çoÄŸunlukla “Advanced” menüsü altındaki “CPU Configuration” bölümünde, “Hyper-Threading Technology” adıyla bulunur.

Ayarı deÄŸiÅŸtirdikten sonra, Windows iÅŸletim sistemi de yeni ayarları otomatik olarak algılar ve gerekli sürücüleri yükler. Sistemin iÅŸleyip iÅŸlemediÄŸini “Aygıt Yöneticisi”ne göz atarak öğrenebilirsiniz.

“Bilgisayarım” simgesine saÄŸ tuÅŸla tıklayarak “Özellikler”‘i seçin ve “Donanım” sekmesinde göreceÄŸiniz “Aygıt Yöneticisi”‘ne tıklayın. “Ä°ÅŸlemciler” bölümünde artık iki iÅŸlemciniz olduÄŸunu göreceksiniz.

QoS PAKET ZAMANLAYICI: Yerel ağınızı hızlandırın

QoS Paket Zamanlayıcısı, Windows XP ile birlikte gelir ve standart olarak etkindir. QoS (Quailty of Service), yavaş ağ iletişimini düzenleyerek hızlandıracak bir dizi teknik içerir. Ancak bu özelliğin kullanımı, 100-MBit ağ bağdaştırıcıları ile donatılmış hızlı ağlarda gereksiz olabilir.

ÖzelliÄŸi devre dışı bırakmak için “BaÅŸlat” menüsünden “Programlar” menüsüne, buradan da “Donatılar” menüsündeki “Ä°letiÅŸim” menüsüne gelerek “AÄŸ BaÄŸlantıları” simgesine tıklayın. SaÄŸ bölümdeki “Yerel AÄŸ BaÄŸlantısı” simgesine saÄŸ tuÅŸla tıklayarak “Özellikler” penceresini açın ve buradan da QoS-Paket Zamanlayıcısı’nın kutucuÄŸunu boÅŸaltın.

İnternet bağlantınızda ise QoS hizmetini devre dışı bırakmayın. Bu bağlantı ağ bağlantısına göre daha yavaş sayılabileceğinden, hizmet sizin için son derece yararlı olabilir.

Yazı dizimizin üçüncü ve son bölümünde, Windows XP’nin kapanışını hızlandırmaktan bahsedeceÄŸiz…

Popularity: 4% [?]